Annesiz yeni doğan yavru kedi nasıl beslenir?

İlk saatlerde neler yapılmalı?

PDSA, elle büyütmeye karar vermeden önce mutlaka veteriner hekime danışılmasını önerir. Yenidoğan yavrular hızla kötüleşebilir: Journal of Feline Medicine and Surgery'de (JFMS) yayımlanan bir derlemeye göre üşüme, kan şekeri düşüklüğü ve susuzluk yavru ölümlerinin başlıca nedenleri arasındadır ve durum birkaç saat içinde ağırlaşabilir. RSPCA Avustralya da yenidoğan yavruların vücut ısısı düşüklüğü, kan şekeri düşüklüğü ve susuzluk açısından risk altında olduğunu vurgular.

Önce ısıtın, sonra besleyin. Merck Veteriner El Kitabı'na göre yavru kedi ve köpekler 4 haftalık olana kadar vücut ısılarını kendileri düzenleyemez. JFMS'deki derleme, vücut ısısı 35,5 °C'nin altındaki yavruların beslenmemesini ve üşümüş yavruların yavaş yavaş ısıtılmasını vurgular. International Cat Care, elle büyütülen yavrularda ek ısıtmanın her zaman gerektiğini belirtir.

PDSA ve yavru kedi ile köpeklerin yenidoğan dönemine ilişkin bir derleme, ilk hafta için 29–32 °C önerir. PDSA'ya göre sıcaklık 4–6 hafta içinde yavaş yavaş yaklaşık 21 °C'ye indirilmelidir. JFMS'de yayımlanan başka bir makale, ısıtma pedlerinin eşit ısıtmadığı için önerilmediğini belirtir. Kardeş yavruları bir arada tutmak da ısınmalarına yardımcı olur: UC Davis Veteriner Fakültesi'nde yapılan küçük bir çalışmada ortam daha serin olduğunda yavruların birbirine daha çok sokulduğu görülmüştür.

Ağız sütünü sorun. JFMS'deki derlemeye göre pasif bağışıklık için ağız sütünün (kolostrum) mümkün olan en kısa sürede ve en geç 12 saat içinde alınması gerekir; Merck, antikor emiliminin doğumdan sonraki 24 saat içinde sona erdiğini belirtir. Yavru annesinden hiç emmediyse bunu veteriner hekiminize mutlaka söyleyin.

Annesiz yavru kedi beslenmesi: hangi süt, ne sıklıkla?

JFMS'deki derlemeye göre en iyi seçenek kaliteli, ticari bir yavru kedi süt formülüdür; inek sütü ya da başka türlerin sütü verilmemelidir. Merck, ticari formüllerin ev yapımı karışımlardan üstün olduğunu belirtir. PDSA da inek sütünün uygun olmadığını vurgular.

Bu aralıklar JFMS'deki derlemeye ve PDSA'ya dayanır; UC Davis'in öksüz yavru programı da yavruların gün boyu iki saatte bir beslenmesi gerektiğini belirtir. Öğün miktarı yavrunun kilosuna göre belirlenir; PDSA ilk iki hafta için öğün başına yaklaşık 2 ml'den söz eder. Tam miktarı veteriner hekiminiz ve formülün kullanım bilgisi belirler.

• Sütü ılıtın: Süt, sıcak su banyosunda 35–38 °C'ye ısıtılmalıdır.
• Günlük hazırlayın: JFMS'deki makaleye göre bir seferde 24 saatten fazla yetecek süt hazırlanmamalıdır.

Biberonla nasıl beslenir?

PDSA, yavrunun annesinden emiyormuş gibi doğal bir pozisyonda tutulmasını ve asla sırtüstü beslenmemesini vurgular; sırtüstü beslenen yavru sütü soluk yoluna kaçırabilir. Tüple besleme, kalabalık bir batında daha pratik olabilir ama yalnızca veteriner hekimin gösterdiği şekilde uygulanmalıdır; Merck, üşümüş yavruların ısınmadan tüple beslenmemesi gerektiğini belirtir.

Hijyen de çok önemlidir. PDSA, biberonların her öğünden sonra ılık sabunlu su ve fırçayla temizlenip sterilize edilmesini önerir. Sokakta bulunan 68 yavrunun incelendiği bir çalışmada ölümlerin başlıca nedeni enfeksiyon hastalıklarıydı ve yazarlar hijyenin önemini vurgulamıştır.

Çiş ve kaka nasıl yaptırılır?

Merck'e göre yaşamın ilk günlerinde anne kedi yavrunun dışkılamasını uyarır. Annesiz yavruda bu görevi siz üstlenirsiniz. PDSA'ya göre yavrular yaklaşık 3 haftalık olana kadar çiş ve kaka için yardıma ihtiyaç duyar: Her öğünden sonra makat ve genital bölge ılık, nemli bir pamukla nazikçe ovulur. JFMS'deki derleme de idrarın her beslemede uyarılmasını önerir; ASPCA'nın yavru bakımevinde de bu iş için ıslak pamuk kullanılır.

Kilo takibi ve sütten kesme nasıl yapılır?

Düzenli tartı, sorunları erken yakalamanın en iyi yoludur:

• Ne sıklıkla: JFMS'deki derleme, yavruların 2 haftalık olana kadar her gün, sonra sütten kesilene kadar haftada iki kez tartılmasını önerir.
• Ne beklemeli: PDSA'ya göre yavrular doğumda genellikle 100 gram civarındadır; 85 yavruluk bir çalışmada ortalama doğum ağırlığı 105 gram bulunmuştur. Merck ve JFMS'ye göre yavru kediler haftada 50–100 gram alır; MSD Veteriner El Kitabı yeni doğanların her gün vücut ağırlıklarının yaklaşık yüzde 10'u kadar kilo alması gerektiğini belirtir. International Cat Care, ilk düşüşten sonra günde yaklaşık 10–15 gram alınmasını ve doğum ağırlığının 1–2 haftada ikiye katlanmasını bekler.
• Uyarı işareti: 5.504 yavruyu kapsayan 2024 tarihli bir çalışmada doğumdan sonraki ilk iki günde kilo kaybı ya da kilo alamama ölüm riskiyle ilişkili bulunmuştur. International Cat Care, doğumda 75 gramdan hafif yavruların daha yüksek risk taşıdığını belirtir.

Sütten kesilme JFMS'deki derlemeye göre genellikle 4 hafta civarında, öksüz yavrularda 3 haftada başlayabilir. JFMS'deki diğer makale 3–4 haftalıkta süt formülünün sığ bir kaptan içirilmeye başlanabileceğini belirtir. PDSA'ya göre yavrular 6–7 haftalıkta tamamen sütten kesilmiş, yavru maması yiyor ve su içiyor olmalıdır.